UV mürekkeple yapılan görünmez işaretleme sahte ürünü ayırmak için kullanışlı bir ilk adımdır, ama standart UV mürekkep tek başına güçlü bir koruma sağlamaz: hem mürekkep hem de onu gösteren lamba kolayca bulunur. Görünmez bir işaretin güvenliği üç şeye bağlıdır: taklitçinin tedarik edemeyeceği bir malzemeyle yapılması, yalnız tanımlı bir okuyucuyla ayırt edilmesi ve her okumanın kaydedilmesi.
UV mürekkep nasıl çalışır?
EUIPO'nun sahteciliğe karşı teknoloji rehberine göre UV'ye duyarlı mürekkepler floresan pigmentler içerir. Gün ışığında bir tonda görünür, ultraviyole ışık altında renk değiştirir ya da kaybolur. Görünmez işaretlemede kullanılan türler gün ışığında fark edilmez ve yalnız UV altında ortaya çıkar. Rehber, bu pigmentlerin değerli kâğıt ve pul üretiminde 1960'lardan beri kullanıldığını belirtir.
Okuma için bir ışık kaynağı gerekir. Rehberde örnek verilen Wood lambası, ağırlıklı olarak ultraviyole ışık yayan basit bir cihazdır.
UV lamba ile sahte ürün nasıl anlaşılır?
Şüpheli ürün ile bilinen gerçek bir ürün aynı lamba altında yan yana tutulur. Gerçek üründe işaretin bulunduğu yerde parlama görülür; sahtede ya hiç görülmez ya da yanlış yerde, yanlış renkte görülür.
Kontrol hızlıdır ve eğitim gerektirmez. Verdiği cevap ise kabadır: lambanın altında bir şeyin parlayıp parlamadığını söyler. Parlayan şeyin sizin işaretiniz mi, yoksa piyasada satılan herhangi bir floresan mürekkep mi olduğunu söylemez.
Standart UV mürekkebin zayıf noktaları nelerdir?
- Tedarik kolaylığı: Yaygın UV mürekkepler ticari olarak satılır. EUIPO rehberi kopyalanmaya direnci yalnız daha nadir türler için öne çıkarır: fotokromik ve çok bantlı "beyaz" mürekkepler.
- Lamba kolaylığı: Okuma cihazı da herkesin erişebileceği bir üründür. Taklitçi kendi kopyasını aynı lambayla kontrol edebilir.
- Gözle yorum: Lamba altındaki kontrol bir ölçüm değildir. Parlamanın rengi ve şiddeti kişiden kişiye farklı yorumlanır.
- Arka plan: Bazı kâğıt ve kartonlar kendiliğinden floresan verir. İşaret ile yüzey arasındaki fark azalır ve okuma zorlaşır.
- Kayıt yokluğu: Lambayla yapılan kontrol hiçbir yere yazılmaz. Hangi bölgede kaç şüpheli ürünle karşılaşıldığı bilinmez.
Bu zaafların hiçbiri UV işareti gereksiz kılmaz. Ucuz ve hızlı bir ilk eleme olarak işini görür; ama yanında ikinci bir katman ister.
Daha güçlü bir görünmez işaret neye benzer?
ISO 22383:2020 doğrulama teknolojilerini kontrolün nasıl yapıldığına göre ayırır: insan duyularıyla, bir doğrulama aracıyla ya da adli analizle. UV işaret ikinci gruba girer, ama bu grubun içinde güç farkı büyüktür ve fark üç noktada ortaya çıkar.
Birincisi malzemedir. Piyasada satılan bir mürekkeple yapılan işareti, aynı mürekkebi satın alan herkes yeniden üretebilir. Yalnız bir marka için hazırlanmış ve başka hiçbir üründe kullanılmayan bir formülasyon ise taklitçinin erişebildiği bir kaynakta bulunmaz. EUIPO rehberi nadir mürekkep türlerinin bulunmasının ve bu yüzden kopyalanmasının zor olduğunu, bu türlerin daha pahalı olduğunu da not eder.
İkincisi okumadır. Herhangi bir UV lambası işaretin var olduğunu gösterir. İşaretin kendine özgü yanıtını tanıyan tanımlı bir okuyucu ise doğru işaretin bulunup bulunmadığını ayırt eder.
Üçüncüsü kayıttır. Ekranda görünüp kaybolan bir sonuç yalnız o anki kararı destekler. Sonuç ürün, yer, zaman ve okuyan kişiyle bir merkeze yazıldığında, şüpheli ürünlerin hangi bölgede ve hangi sıklıkta çıktığı görülür.
İşaret nereye uygulanmalı?
EUIPO rehberi, UV mürekkebin ürüne basılabilmesi için üretim süreçlerinin işaretin doğru konuma düşecek şekilde uyarlanması gerektiğini hatırlatır. Pratikte ilk karar, işaretin dış kutuda mı yoksa ürünle birlikte kalan bir parçada mı duracağıdır.
Görünmez işaretlerin çoğu dış kutuya uygulanır, çünkü baskı adımı orada zaten vardır. Kutu ise değiştirilebilir: gerçek ürünün boş kutusu toplanıp içine taklit konabilir, gerçek ürün de sahte bir kutuya aktarılabilir. İki durumda da kutudaki işaret yanlış cevap verir. Riskin yüksek olduğu ürünlerde işaret bu yüzden mümkünse ürünün kendisine ya da ürünle kalan iç ambalaja, etikete veya kapağa da uygulanır; kutu ile ürün aynı işareti taşıdığında birinin değiştirilmesi okumada fark edilir.
Yüzeyin işaretin dayanıklılığını nasıl etkilediğini hangi yüzeye hangi imza uygulanır yazımızda ele aldık.
Lumvex imzası UV mürekkepten nerede ayrılır?
Lumvex'in imzası da ışıkla okunur; ayrıldığı yerler yukarıdaki üç noktadır. İmza yalnız sizin ürünlerinizde kullanılır ve başka hiçbir markada yer almaz. Gündelik aydınlatmada görünmez, yalnız tanımlı bir kaynak altında ve doğru okuyucuyla ortaya çıkar. Okuyucu ürüne tutulduğunda cevap yerinde gelir ve her okuma ürün, yer ve kişiyle kayda geçer.
İmza mevcut baskı, kaplama ya da vernik adımınızda ürüne geçer; hattınızın hızı ve düzeni değişmez. Teknik ayrıntılar için teknoloji sayfasına bakabilirsiniz.


